Gaz łupkowy: wielka debata

Z prasy zagranicznej –  the Independent, 23 sierpnia 2013: Redaktor działu ekologii the Independent,  Tom Bawden porównuje opinie  na temat różnych aspektów wydobycia gazu łupkowego,  wyrażone przez  dwójkę brytyjskich polityków –  premiera Davida Camerona i Caroline Lucas, i opierając się na dostępnych danych  ocenia ich argumenty pod względem merytorycznym.

Poniższe stwierdzenia wypowiedziane zostały przez entuzjastę wydobycia gazu łupkowego, Davida Camerona i posłankę Partii Zielonych, Caroline Lucas, która została w zeszłym tygodniu  aresztowana za udział w proteście przeciwko poszukiwaniom gazu łupkowego w Balcombe w West Sussex.

Wydobycie gazu łupkowego a cena gazu

David Cameron: Wydobycie gazu łupkowego może spowodować spadek cen –  rachunki za gaz i elektryczność mogą się zmniejszyć, gdy zwiększą dostawy energii wyprodukowanej w kraju.

Caroline Lucas:  Ceny nadal będą rosły.

Tom Bawden: Stwierdzenie premiera jest  w najlepszym wypadku nieszczere. Nawet członek zarządu Cuadrilli, najważniejszej brytyjskiej firmy zajmującej się wydobyciem gazu łupkowego, został złapany na wypowiedzi, w której przyznaje, że jest bardzo mało prawdopodobne, aby  krajowa rewolucja łupkowa doprowadziła do obniżki cen, a jeśli by się tak zdarzyło byłaby ona “bardzo niewielka”.

Cameron przytacza przykład Stanów Zjednoczonych, gdzie wydobycie gazu łupkowego spowodowało spadek cen do  1/4 cen brytyjskich. Lecz pomiędzy USA a Wielką Brytanią istnieje zasadnicza różnica. USA są zasadniczo rynkiem odizolowanym, co oznacza, że większe dostawy automatycznie wymuszają redukcję cen, ponieważ producenci gazu mają  ograniczone możliwości eksportu do nabywców oferujących wyższą cenę.

Wielka Brytania jest częścią zintegrowanego rynku europejskiego, połączonego szeregiem gigantycznych rurociągów gazowych, co w połączeniu z  nowoczesnymi technikami skraplania gazu sprawia, że   eksport gazu na długie dystanse jest o wiele bardziej powszechny. W rezultacie, jest mało prawdopodobne, aby nawet  ogromny wzrost krajowej produkcji gazu, wpłynął na dominującą cenę europejską. A jak zauważyła Lucas, światowe ceny gazu mogą w nadchodzących  dekadach  wzrosnąć na skutek zwiększającego się zapotrzebowania z Azji.

Wpływ na gospodarkę.

David Cameron: Wydobycie gazu łupkowego stworzy nowe miejsca pracy w Wielkiej Brytanii.

Caroline Lucas: Lansowana przez Osborna, strategia  gospodarcza  oparta na gazie łupkowym , oznacza ni mniej ni więcej katastrofę gospodarczą.

Tom Bawden:  Cameron przytacza studium badawcze, którego autorzy szacują, że przemysł wydobycia gazu łupkowego stworzy 74, 000 miejsc pracy, podczas gdy  raporty mówią aż o 150,000. Prawda jest taka, że jest to praktycznie niemożliwe do określenia, dopóki nie dowiemy się, jak dużo z 1,300 miliardów stóp sześciennych  gazu łupkowego (1 stopa = 0,3048 metra – przyp. red.), które jak się szacuje znajdują się pod powierzchnią terytorium Wielkiej Brytanii, może zostać wykorzystana komercyjnie w obliczu opozycji lokalnych mieszkańców.

Jest bardzo mało prawdopodobne, żebyśmy poznali chociażby przybliżoną odpowiedź na to pytanie przed upływem co najmniej dekady. Niemniej jednak, są szanse,  że przemysł wydobycia gazu łupkowego przyczyni się w nadchodzących dziesięcioleciach do stworzenia tysięcy miejsc pracy i przyniesie miliardy funtów przychodu. To, czy zapewni zysk netto czy też straty, jest o wiele mniej jasne.

Lucas twierdzi, że dla gospodarki byłoby o wiele lepiej, gdyby Wielka Brytania podwoiła wysiłki w dziedzinie energetyki odnawialnej i stała się jej światowym liderem, uwalniając nas w ten sposób od zależności od potencjalnych wzrostów cen gazu.

Może mieć rację. Zgodnie z najnowszym raportem think-tanku Cambridge Econometrics, gospodarka brytyjska zyskałaby 20 miliardów funtów, gdyby opowiedziała się  za rozwojem elektrowni wiatrowych na morzu, zamiast elektrowni opalanych gazem, jako najważniejszym czynnikiem restrukturalizacji krajowej infrastruktury energetycznej w najbliższych dwóch dekadach.

Zagrożenie skażeniem wody na skutek zastosowania technologii szczelinowania hydraulicznego.  

David Cameron: W tym kraju nie zdarzy się nic, co stanowiłoby zagrożenie dla środowiska naturalnego.

Caroline Lucas: Mieszkańcy rejonów położonych w pobliżu miejsc, gdzie prowadzone są odwierty w Sussex i Lancashire wyrazili uzasadnione obawy przed zatruciem wody pitnej.

Tom Bawden: Wyrażona przez premiera pewność, że szczelinowanie hydrauliczne będzie bezpieczne dla środowiska, jest błędna z powodów technicznych, ponieważ nie istnieje metoda wydobycia zasobów naturalnych, która dawałaby gwarancję, że nie nastąpi jakiś rodzaj wycieku lub skażenia.

W przeciwieństwie do premiera, Lucas ma rację zwracając uwagę na zagrożenie skażeniem wody pitnej w wyniku zastosowania technologii szczelinowania –  kwestię w  sposób  zapadający w pamięć pokazaną filmie  Gasland, w którym mieszkaniec Kolorado twierdzi, że jego woda zawiera tak wysoki poziom metanu, że staje się łatwopalna –  i na dowód podpala wodę płynącą  ze swojego kranu.

Skażenie wody jest  szczególnie zagmatwaną dziedziną ponieważ w wodzie  zawsze występują naturalne substancje zanieczyszczające, w tym metan. Na tej podstawie, instytucje kontrolne uznały, że płonąca woda z kranu pokazana w filmie Gasland  została spowodowana przez gaz “biogeniczny”, od lat obecny w lokalnej wodzie  gruntowej, i nie miała nic wspólnego ze szczelinowaniem.

Niemniej jednak, jest mnóstwo studiów badawczych wskazujących na związek pomiędzy szczelinowaniem hydraulicznym a obniżeniem jakości wody. Jedno z nich, opublikowane w czasopiśmie naukowym Proceedings of the National Academy of Scences, wykazało, że 4/5  z przebadanych studni w rejonie Marcellus Shale w stanach Nowy Jork i Pensylwania, zawierało wyższe poziomy stężenia  metanu, od tych znajdujących się dalej od miejsc wydobycia gazu łupkowego.  Spowodowane szczelinowaniem hydraulicznym rozłupywanie skał zazwyczaj pozostaje oddzielone od zbiorników wody pitnej tysiącami stóp skał, co oznacza, że za  najbardziej prawdopodobną przyczynę skażenia wody uważa się źle zabezpieczone obudowy szybów.

Szczelinowane hydrauliczne a trzęsienia ziemi.

David Cameron: Nie ma zagrożenia trzęsieniami ziemi.

Caroline Lucas: Z powodu całkowitej koncentracji na potencjalnych skutkach sejsmicznych szczelinowania, raport nie mówi nam nic o szerszym wpływie na środowisko.

Tom Bawden: Wygląda na to, że Cameron nie zna raportu wspomnianego przez Lucas –  zamówionego przez Cuadrillę po doniesieniach o wstrząsach w rejonie Blackpool –  które zakończyły się konkluzją, że z “dużym prawdopodobieństwem” ich przyczyną było pierwsze przeprowadzone w Wielkiej Brytanii szczelinowanie hydrauliczne. Jednakże, jak zauważyła Lucas, trzęsienia ziemi są relatywnie mało istotnym i niewielkim  problemem –  często porównywanym do ciężarówki przejeżdżającej przed frontowymi drzwiami, i stanowią o wiele mniejsze zagrożenie, od, na przykład,  zanieczyszczenia powietrza, wody i skażenia hałasem, a także niedoboru wody (w procesie szczelinowania zużywa się ogromne ilości wody) czy też industrializacji terenów wiejskich.

na podstawie: the Independent – Fracking: The Great debate